| |
Oktani ėshtė njėsa e matjes sė resistncės gjatė vetė-ndezje sė benzinės apo hidrokarbure tė tjera tė pėrdorura pėr motorėt me ndezje me kandelė, qė do tė thotė aftėsi pėr ti rezistuar ndezjes sė parakohshme nė motor. Pra ėshtė njė parametėr pėr matjen e pikės sė ndezjes sė benzinės.
Vlera e Oktanit paraqet pėrqindjen nė vėllim tė izo-oktanit nė njė pėrzierje izo-oktani dhe heptani, qė do tė ketė tė njėjtėn pikė kritike si dhe karburanti tė cilin marrim nė shqyrtim. Psh., benzina me tė njėjtėn pikė kritike maksimale 90% izo-oktan dhe 10% heptan do tė ketė njė pėrqendrim 90.
Kėshilluesit automobilistikė dhe shoferėt e garave theksojnė se makinat e garave kanė nevoje pėr karburant me pėrmbajtje tė lartė oktani.
Karburanti me shumė oktan i reziston mė shumė goditjes tek motorėt me shumė soperxhiro, nė kėtė mėnyrė i lejon motorėt tė performojnė nė mėnyrė optimale.
Aktualisht, motorėt e shumė prej makinave tė reja kanė sensorė goditjeje qė e pengojnė dėmtimin e shkaktuar nga goditja. Ndėrkohė, disa prodhues kanė prezantuar sensorėt aktivė kundėr goditjes. Kėto sisteme jo vetėm qė e mbrojnė motorin nga goditja duke e vonuar ndezjen, por mund edhe ta pėrshpejtojnė ndezjen kur pėrdoret karburant me nivel tė lartė oktani, qė shoferi tė pėrfitojė nga ana ekonomike ose pėr njė performancė mė tė lartė.
Me ēmimet aktuale, ndryshimi ndėrmjet karburantit mė tė lirė dhe atij mė tė shtrenjtė ėshtė 15 lekė pėr litėr. Nėse pėrdor 50 litra nė muaj, ndryshimi vėrtitet tek rreth 9.000 lekė nė vit. Por me tė njėjtėn sasi karburanti mund ti japėsh makinės pėr mė shumė mė tepėr kilometra. |
|